Wat wij ervan vinden:
Trans zangeres en schrijver Alice Marcone was één van de bijdragers aan dit mooie, geloofwaardige verhaal over Cassandra. Cassandra wordt vertolkt door de internationaal bekende singer-songwriter Liniker (de Barros Ferreira Campos), een activistische Zwarte trans vrouw. Zij zingt zelf in de serie. De tekst van de titelsong komt diep binnen als zij die zingt terwijl Cassandra in de film tegen Leide en Gersinho zegt dat zij ze niet in haar leven wil. Cassandra probeert zich sterk te houden in haar nieuwe leven door af te wijzen en gesloten te blijven voor wat met haar verleden als Clóvis te maken heeft.
Dit lukt niet; ze ontdekt dat Leide en Gersinho in Leides auto leven en een kwetsbaar bestaan hebben als straatverkopers. Ze biedt ze, met forse tegenzin, onderdak, de eerste nacht die ze eigenlijk het liefst alleen in haar studio wilde doorbrengen. Terwijl zij gaat werken, genieten Leide en Gersinho van hun eerste bed en douche in tijden. Ivaldo komt daardoor per toeval achter hun bestaan. Hij is zelf vader en vindt, net als bevriend gay koppel Ari en Décio (Cassandra’s gitarist, gespeeld door de bekende Braziliaanse muzikant Paulo Miklos), dat Cassandra hier een verantwoordelijkheid heeft. Maar voor Cassi ligt dit een heel stuk lastiger.
Zo breekt een ingewikkelde tijd aan. Ineens krijgt Cassandra de rol van ouder – met een stukje emotionele chantage van Leide (‘een echt vrouw zou zich om haar zoon bekommeren’). Bovendien ziet Gersinho haar als de vader die hij al zo lang wilde leren kennen. Hij neemt Cassandra zoveel hij kan zoals ze is. In het Portugees noemt hij Cassandra ‘linda’ (de vrouwelijke vorm van mooi), maar blijft haar nog lang paí (pap) noemen.
Leide, die vindt dat ze na tien jaar moederen wel even pauze heeft verdiend en onbekommerd gebruik maakt van Cassandra en haar vrienden, zet het op een schreeuwen als ze Gerson in een jurk aantreft bij Ari en Décio. Jouw schuld, beweert ze tegen Cassi, die zichtbaar last heeft van deze afwijzing van Gerson. Ze neemt het voor hem op, maar haalt hem niet weg bij ‘die transfobe trut’, zoals Ari Leide noemt. Lekker makkelijk, vrouw zijn, zegt Leide later, zonder cyclus.
Buiten deze confrontatie met haar vorige leven is Cassandra’s leven regelmatig lastig genoeg. Een willekeurige loketmedewerker zegt goedbedoeld dat ze ‘bijna voor een echte vrouw’ kan doorgaan. We horen de stem in Cassandra’s hoofd, die zij Vanusa noemt, en zo weten we hoe het leven voor haar is zodra ze buiten haar bubbel komt. Al zou ze anders willen, als trans vrouw móet ze wel een sterke, onafhankelijke vrouw zijn. Ze is vrijgevochten – met de nadruk op gevochten – en wil/kan dat niet (in haar beleving) prijsgeven.
Behalve Roberta zien we ook Pedrita in de club. Pedrita noemt hun drietal ‘travesti’, een term die in Latijns-Amerikaanse landen wordt gebruikt voor mensen die bij de geboorte het mannelijk geslacht toegewezen hebben gekregen (AMAB, assigned male at birth), maar die een veelkleurige vrouwelijke expressie ontwikkelen; zij zien zichzelf niet als vrouw, maar eerder als derde geslacht, zoals de hijra in India. Pedrita wordt gespeeld door genderfluïde Linn da Quebrada, artiestennaam van Lina Pereira dos Santos, die zich zelf ook als travesti identificeert.
‘Misschien vond Ivaldo Cassi leuk. Maar we weten hoe het eindigt: ze kiezen altijd voor het perfecte plaatje met een cis-vrouw in plaats van toe te geven dat ze met ons zijn.’ – Pedrita
De serie laat zien dat mensen als Cassandra en haar gekozen familie gemakkelijk in de marges terecht kunnen komen, waar ze met onzekere klusjes van hand tot hand leven. Daarbij laat de serie ook de rol zien die een warm en accepterend netwerk kan hebben bij het helpen vormgeven en inbedden van mensen en relaties die anders zijn dan ‘de norm’.
De jongeren in de serie, Gerson en zijn schoolvriendin Grazy, en ook de dochter van Ivaldo met haar vriendin en hun vrienden, accepteren Cassi en haar gekozen familie zonder voorbehoud. Dat geeft hoop voor de toekomst.
‘Cassandra begon me aardiger te vinden toen ik haar naam goed zei.’ – Advies van Gerson aan zijn opa
Muziek is in deze serie een grote verbinder en Liniker een prachtige vertolker. Songteksten vertellen regelmatig wat er in Cassandra omgaat. Cassandra heeft het gevoel dat Vanusa’s muziek haar met haar moeder verbindt, die het gezin verliet toen Cassi klein was. Met teksten uit een lied probeert Cassandra Ivaldo terug te winnen. Op het moment dat Gerson een repetitie van Cassandra en Décio bijwoont in de club, en zelf probeert te zingen, begint een ommekeer in de gevoelens van Cassandra, al geeft zij zich bij lange na nog niet gewonnen. Het leven dat zij voor zichzelf heeft opgebouwd, is haar te kostbaar. In seizoen twee verbindt muziek Cassandra en haar vader, gespeeld door Seu Jorge, acteur, zanger en componist, die net als zijn personage in de serie begonnen is als hulpje in een garage. Moeilijkheden overwin je door te zingen, is het motto.
Door: Luis PinheiroTaal: Braziliaans Portugees, Nederlandse ondertiteling beschikbaar Jaar: 2018Waar te vinden: Amazon Prime Video (gecheckt 13-1-'26)
