Je lichaam verandert als je in transitie gaat, zegt Julia Serano in Sexed Up. En in het discours over transgender mensen ligt ook sterk de nadruk op de fysieke en geestelijke veranderingen bij het individu.

Maar wat haar opviel, was dat er over de veranderde percepties en reacties van iemands omgeving eigenlijk nooit werd geschreven. Terwijl zij daarin een grote omslag ervoer toen zij, na 30 jaar als man gezien te zijn, zichtbaar werd als biseksuele trans vrouw.

Zij ervoer een mate van seksualisering van haar wezen dat haar als man nooit ten deel was gevallen. Daarmee bedoelt zij dat haar lichaam, gedragingen en verlangens ineens hoofdzakelijk werden gezien in een context van seksualiteit, in plaats van (mede)menselijkheid.

Omdat de oorzaken daarvan mede gevonden moeten worden in diepe maatschappelijke patronen, is het lastig om je hieraan als individu te ontworstelen. Toch wil Serano dat proberen.

De ondertitel van het boek luidt dan ook: How Society Sexualizes Us, and How We Can Fight Back.

Wat wij ervan vinden:

Julia Serano is wetenschapper: zij is doctor in de biochemie en moleculaire biofysica en was zeventien jaar lang onderzoeker op het gebied van genetica, ontwikkelingsbiologie en evolutie. Geen wonder dat dit boek een stevige wetenschappelijke basis heeft. Daarbij is Julia Serano zalf trans vrouw, en daarmee brengt zij ook ervaringsdeskundigheid mee.

Verwacht dus een boek vol voorbeelden van opmerkelijke situaties waar Serano tegenaan gelopen is. Dat zijn in haar ogen niet “maar voorbeelden”, maar momenten waarop juist het gebruikelijke, juist de systemische patronen zichtbaar worden: ontzettend waardevol dus om het onderzoek dat ze gedaan heeft naar de mechanismes onder seksualisering mee te verlevendigen.

Sexualization occurs when a person in nonconsensually reduced to their real or imagined sexual attributes (their body, behaviors or desires) to the exclusion of other characteristics.

Dit maakt dat het boek heel goed leesbaar is, en veel herkenning biedt, voor iedereen die ervaren heeft wat het is om af te wijken van de onbewuste norm die mensen (wij allemaal, benadrukt Serano) hanteren.

Serano beschrijft drie denkmodellen (mindsets) die mensen in de Westerse wereld, in elk geval in de Verenigde Staten parten spelen: jager/prooi en pool/tegenpool en gemerkt/ongemerkt. Dat laatste in de zin van “wel of niet als het ware een merkteken hebben”, of sterker nog, gebrandmerkt zijn – een seksueel stigma hebben.

Apparently, people see me as queer no matter what my gender is.

Als je dit boek leest, concludeer je dat deze denkmodellen werkelijk overal de kop op steken en kun je ontmoedigd raken. Tegelijk is kennis nemen van de denkmodellen alleen al volgens Serano juist behulpzaam om je aan de gevolgen ervan te kunnen ontworstelen.

Niet alleen als queer, en meer specifiek als trans persoon, maar in het algemeen als gemarginaliseerd persoon, omdat de mechanismes van uitsluiting of juist fascinatie voor alle gemarginaliseerde groepen gelden. Daarmee zijn de modellen ook bruikbaar voor een intersectionele benadering.

Door: Julia SeranoTaal: EngelsEAN: 9781541674790Jaar: 2022Waar te vinden: Boekhandel, online. Niet te leen. Wel twee andere titels van Serano in te zien bij IHLIA te Amsterdam (zie link onderaan de pagina).

Thema's

Biografisch Coming-out Confronterend Gender Intersekse Non-binair Non-fictie Seksualiteit Trans man Trans vrouw Transgender Transitie Wetenschap