Een ouderwetse zwart-wit foto van een persoon met lang haar die hun handen door het haar haalt. De achtergrond heeft een decoratief patroon. De afbeelding lijkt door een sleutelgat te zijn gefotografeerd. Bovenaan staat de tekst: What is seen through a keyhole.
KijkenFilm

What Happened to the Inquisitive Janitor

What Happened to the Inquisitive Janitor (Par le trou de la serrure) is een korte stille film van regisseur Ferdinand Zecca uit het jaar 1901. Het komische verhaal draait om een conciërge die tijdens zijn schoonmaakdienst door de sleutelgaten van hotelkamers gasten bespiedt.

Achter de eerste deur ziet hij een jongedame die haar prachtige lange haren kamt. Achter de tweede deur ziet hij ogenschijnlijk een trans vrouw of een crossdresser, die zich omkleedt na een lange dag. Ze verwijdert haar borstprotheses en zet haar pruik af, tot ongenoegen van de conciërge, die haar spottend nadoet. Achter de derde deur ziet hij een liefdeskoppel dat innig geniet van een glaasje champagne. Maar wanneer hij door het sleutelgat van de vierde deur wil kijken, gaat het mis. Een stijlvol geklede hotelgast betrapt hem op heterdaad en laat hem van de trap vliegen.

What Happened to the Inquisitive Janitor werd geproduceerd door Pathé en was een van de eerste films binnen de voyeuristische trend in de vroege cinema. Ferdinand Zecca’s afwisseling van een mastershot met point-of-viewshots was zeer innovatief voor deze tijd. In dergelijke komische films kwamen de eerste voorzichtige representaties van trans thema’s voor, ook al waren personen die gendernormen doorbraken daarbij vaak het mikpunt van de grap.

Wat wij ervan vinden:

What Happened to the Inquisitive Janitor geeft een ambigue, maar interessante inblik in het leven van trans en genderdiverse personen in de vroege twintigste eeuw. Het verhaal speelt zich af in een periode waarin crossdressing een zichtbaar onderdeel was van de vaudevillecultuur. De vrouw in de film lijkt zich echter ook met regelmaat in haar alledaagse leven als vrouw te presenteren, wat toentertijd niet zonder risico was.

Seksuoloog Magnus Hirschfeld beschreef de term ‘travestie’ voor het eerst in 1910 om te refereren aan personen die we nu ook ‘transgender’ zouden kunnen noemen. Trans personen en crossdressing waren in deze tijd dan ook nauw met elkaar verbonden. De film illustreert deze toenemende mogelijkheden voor zelfexpressie, maar helaas zonder psychologische diepgang.

De afbeelding van de vrouw is op zichzelf vrij neutraal en niet komisch. Ze voert simpelweg haar dagelijkse routine uit, onbewust van het feit dat ze bekeken wordt. Ze is daarin absoluut geen groteske karikatuur. De framing van de film is daarentegen wel transfobisch. Uit de afkeurende reactie van de conciërge moet men opmaken dat de afbeelding van de vrouw choquerend en humoristisch bedoeld is. Dus, alhoewel de film schijnbaar een van de eerste filmische trans representaties bevat, is het iets waar we zeer kritisch naar kunnen kijken.

What Happened to the Inquisitive Janitor is een boeiend stukje geschiedenis en tevens een herinnering aan hoe ver we zijn gekomen met trans representatie in film en televisie. En dat alles binnen slechts één minuut!

Tekst: Angel Bakelaar

Door: Ferdinand ZeccaJaar: 1901Waar te vinden: Wikipedia

Credits

Branding & design Cheerleader.studio

Website development Digitmind.nl

Fotografie headers: Tengbehkamara.com