Ongehoord Nederland heeft met een vacaturetekst waarin ze expliciet zochten naar “een journalistiek zwaargewicht m/v, geen X” trans en non-binaire mensen gediscrimineerd. Dat oordeelde het College voor de Rechten van de Mens in een uitspraak op 3 juni.
De vacature die de omroepvereniging in maart 2024 plaatste, zorgde voor geschokte reacties en meerdere aangiftes. Het OM onderstreepte dat de vacature non-binaire mensen uitsluit en daarmee discrimineert op basis van geslacht. Maar dat soort discriminatie is alleen strafbaar ‘in de uitoefening van een ambt, beroep of bedrijf’. Als omroepvereniging kon ON! daarom niet vervolgd worden en zijn de aangiftes geseponeerd.
Transgender Netwerk legde de zaak voor aan het College voor de Rechten van de Mens. Die oordeelde dat de vacature duidelijk maakt dat non-binaire mensen niet welkom zijn om te solliciteren en daarmee direct onderscheid maakt op basis van geslacht. Dat mag niet volgens de algemene wet gelijke behandeling.
In hun verweer beroepte ON! zich op de vrijheid van meningsuiting. Ze vonden dat het om “een bijdrage aan het publieke debat” zou gaan. Maar het College zegt dat die vrijheid minder zwaar weegt dan het recht van trans en non-binaire mensen om niet op grond van hun geslacht te worden uitgesloten van een sollicitatie. In de uitspraak geven ze aan dat de omroep genoeg manieren heeft om deel te nemen aan het publieke debat, zonder daarvoor een vacature met daadwerkelijke sollicitatieprocedure te gebruiken. Bovendien heeft de tekst “geen X” een afschrikwekkende werking, waardoor het recht van gelijke toegang tot arbeid zonder discriminatie wordt geschonden.
Transgender Netwerk vindt dit een ontzettend belangrijk signaal naar trans en non-binaire mensen. Het laat zien dat zij beschermd zijn tegen discriminatie, ook tijdens het solliciteren. ‘Genderdiverse mensen hebben evenveel recht op een eerlijke arbeidsmarkt als iedereen, en het is mooi om te zien dat het College voor de Rechten van de Mens dat onderstreept’ vertelt een woordvoerder van Transgender Netwerk.
‘We zijn natuurlijk heel blij met de uitspraak, maar niet verrast. Want we hebben het niet over een complexe, moreel gelaagde casus. “Ik neem jou niet aan op basis van je geslacht” is zo’n cliché voorbeeld van discriminatie, dat het voor een basisschoolboek nog wat on the nose zou zijn. Jammer dat het nodig is, maar deze uitspraak maakt het voor alle werkgevers kraakhelder dat dit soort schaamteloze discriminatie niet door de beugel kan in Nederland.’